Нацыянальны парк Браслаўскія азёры

RU BY EN




Флора парка

На тэрыторыі Нацыянальнага парку “Браслаўскія азёры” расце больш за 1900 відаў раслін. З іх сасудзістых – 1236 відаў, уключаючы 419 відаў якія культывуюцца; 165 відаў імхоў; 180 відаў лішайнікаў і 395 відаў грыбоў.

Сасудзістыя расліны

У спіс флоры Нацыянальнага парку “Браслаўскія азёры” уключаны звесткі аб 1236 відах сасудзістых раслін, якія адносяцца да 568 родаў і 130 сямействаў. Аснову спісу складаюць абарыгенныя віды, аднак у спіс уваходзяць і адвентыўныя расліны, уключаючы вельмі шырокую групу інтрадуцэнтаў. У якасці такіх прыкладаў на тэрыторыі Нацыянальнага парку “Браслаўскія азёры” можна разглядаць ваўчкі зрослалопасцевыя Bidens connata, эхiнацысцiс лопасцевы Echinocystis lobata, клён амерыканскі Acer negundo, бальзаміну жалезістую Impatiens glandulifera, парэчкі альпійскія Ribes alpinum, спірэю Spiraea x rubella, якія ў цяперашні час іграюць важную ролю ў складанні натуральных раслінных супольнасцяў нацыянальнага парку.

Сучасная флора нацыянальнага парку ўключае 6 відаў раздзела дзеразавістых Lycopodiophyta, 8 – хвашчавістых Equisetophyta, 15 – папарацявістых Pteridiophyta, 22 – хваёвых Pinophyta і 1185 – кветкавых Magnoliophyta.

Па відавой насычанасці вядучыя пазіцыі займаюць сямействы: складанакветныя Asteraceae (129), ружакветныя Rosaceae (95), метлюжковыя Poaceae (91), асаковыя Cyperaceae(67), бабовыя Fabaceae (53), залознікавыя Scrophulariaceae (43), гваздзіковыя Caryophyllaceae (41), казяльцовыя Ranunculaceae (41), губакветныя Lamiaceae (37), крыжакветныя Brassicaceae(31).

Нацыянальны парк з'яўляецца адной з найважнейшых запаведных тэрыторый для захавання ў рэспубліцы папуляцый такіх ахоўных відаў як баранец звычайны Huprzia selago, заразіха бледнакветкавая Orobanche pallidiflora, схоў сэрцаваты Listera cordata, асака малакветкавая Carex pauciflora, зоркаўка таўсталістая Stellaria crassifolia і некаторых іншых. Усяго на дадзены момант тут зарэгістравана па літаратурных, гербарных і ўстаноўскіх дадзеных 42 виды ахаваных сасудзістых раслін. Сярод іх і надбароднік бязлісты Epipógium aphýllum – лясная архідэя, якая больш за 80 гадоў лічылася зніклай з тэрыторыі Беларусі.

Мохападобныя

У цяперашні час у складзе брыяфлоры Нацыянальнага парку «Браслаўскія азёры» зарэгістраваны 216 відаў, якія ўключаюць 117 родаў і 61 сямейства, з якіх 21 сямейства – пячоначнікі, 40 – імхі.

Сярод пячоначнікаў па ліку відаў вылучаюцца сямействы цэфалозіевыя Cephaloziaceae, лофакалеевыя Lophocoleaceae і рычыевыя Ricciaceae(па 4 выгляды), сярод імхоў – сфагнавыя Sphagnaceae(22 выгляды), амблісцегіявыя Amblystegiaceae (17), брахіцецыявыя Brachytheciaceae (16), брыевыя Bryaceae (12), дыкранавыя Dicranaceae (11), мніевыя Mniaceae (10), палітрыхавыя Polytrichaceae (8), потыевыя Pottiaceae (8), пілезіевыя Pylaisiaceae (8), артотрыхавыя Orthotrichaceae (7), туідыевыя Thuidiaceae(6), каліергонавыя Calliergonaceae (5), грыміевыя Grimmiaceae (5), плагіятэцыевыя Plagiotheciaceae (5).

Высокая ступень удзелу ў складванні біяфлоры відаў сямействаў сфагнавыя Sphagnaceae, амблісцегіявыя Amblystegiaceae, каліергонавыя Calliergonaceae і туідыевыя Thuidiaceae адпавядае павышанаму ўвільгатненню тэрыторыі парку. Значная доля сямействаў брахіцецыявыя Brachytheciaceae, брыевыя Bryaceae, дыкранавыя Dicranaceae, мніевыя Mniaceae, артотрыхавыя Orthotrichaceae, палітрыхавыя Polytrichaceae, плагіятэцыевыя Plagiotheciaceae і інш. адпавядае высокай залесенасці мясцовасці. Разам з тым. Біяфлора парку пакуль збяднелая на балотныя віды брыевых імхоў, характарызуецца пераважна шырокім удзелам сфагнавых імхоў, тады як гіпнавыя балоты тут прадстаўлены слаба.

Такім чынам, відавы склад мохападобных у разнастайных раслінных супольнасцях і групоўках індыцыруе мікраклімат, вільготнасць і трофнасць субстрату, ступень парушанасці натуральнага наглебавага расліннага покрыва. Увогуле, імховае покрыва Нацыянальнага парку «Браслаўскія азёры» сведчыць пра значную трофнасць і дастатковую вільгацезабяспечанасць яго асноўнай тэрыторыі.

Лішайнікі

Флора лішайнікаў Нацыянальнага парку «Браслаўскія азёры» змяшчае 173 віды. Два віды ўказваюцца ўпершыню для тэрыторыі Беларусі: Placinthiumnigrum (Huds.) Gray і Sarcosagiumcampestre (Fr.) Poetsch & Schied. На тэрыторыі парку выяўлены два рэдкія для Беларускага паазер’я віды – цэтрэлія аліўкавая Cetreliaolivetorum (Nyl.) W.L. Cuib. & C.F. Culb. і пунктэлiя грубаватая Puncteliasubrudecta (Nyl.) Krog. Лішайнікі занесеныя ў Чырвоную кнігу Беларусі, гэтыя віды раней не былі адзначаныя для тэрыторыі парку. Калема скальная Collemaflaccidum (Ach.) Ach. знаходзіцца ў спісе прафілактычнай аховы.

Грыбы

На тэрыторыі Нацыянальнага парку «Браслаўскія азёры» выяўлена 395 відаў грыбоў розных таксанамічных груп, з іх агарыкоiдных, гастэроiдных i афiлафароiдных – 165 відаў.

На дрэвавых пародах найбольш прадстаўлены сумчатыя грыбы. Выяўлены 52 віды аскаміцэтаў у тэлеаморфнай стадыі і 79 відаў у анаморфнай стадыі. Сярод аскаміцэтаў 4 віды Microsphaeraalphitoides, Microsphaeravandruntiana, Uncinulaaduncaи Uncinulasalicis з’яўляюцца ўзбуджальнікамі мучністай расы дуба, бузіны і вярбы. Дыскаміцэты роду Lophodermium (3 віды) выклікаюць шутэ хвоі і елкі. Анаморфныя грыбы прадстаўлены пераважна гіфаміцэтамі 67 відаў, да целаміцэтаў адносяцца толькі 12 відаў.

Небяспеку для фітасанітарнага стану лесу ўяўляюць віды родаў Alternaria, Cladosporium, Cytospora, Fusarium, Phoma, Septoria, Tubercularia.

На хмызнячкова-травяністых раслінах ідэнтыфікавана 3 віды ржаўных грыбоў, 2 віды мучністарасяных з родаў Microsphaera, Oidium і 93 віды анаморфных грыбоў з 25 родаў.

Рэдкія віды раслін

У натуральнай флоры Нацыянальнага парку налічваецца 55 відаў раслін, занесеных у Чырвоную кнігу Рэспублікі Беларусь: 42 віды сасудзістых, 4 віды мохападобных, 4 віды водарасцяў, 4 віды лішайнікаў.


Спіс рэдкіх відаў дзікарослых раслін, уключаных у Чырвоную кнігу Рэспублікі беларусь, якія сустракаюцца на тэрыторыі Нацыянальнага парку “Браслаўскія азёры”

№ п/п

Назва віду па-беларуску

Лацінская назва віду

Катэгорыя ККРБ

Катэгорыя МСОП

Сасудзістыя расліны

1.

Дзярэзачка заліўная

Lycopodiella inundata (L.) Holub

IV

NT

2.

Баранец звычайны

Huperzia selago (L.) Bernh. ex Schrank et Mart.

IV

NT

3.

Граздоўнік многараздзельны

Botrychium multifidum (S.G.Gmel.) Rupr.

III

VU

4.

Кураслеп лясны

Anemone sylvestris L.

IV

NT

5.

Зоркаўка таўсталістая

Stellaria crassifolia Ehrh.

III

VU

6.

Зубніца клубняносная

Dentaria bulbifera L.

IV

NT

7.

Аднацветка аднакветкавая

Moneses uniflora (L.) A.Gray.

III

VU

8.

Казільнік чарнаплодны

Cotoneaster melanocarpus Fisch. ex Blytt.

II

NT

9.

Лінея паўночная

Linnaea borealis L.

IV

NT

10.

Заразіха бледнакветкавая

Orobanche pallidiflora Wimm. et Grab.

I

СR

11.

Званочак шыракалісты

Campanula latifolia L.

IV

NT

12.

Гідрыла кальчаковая

Hydrilla verticillata (L. fil.) Royle.

II

NT

13.

Лілія кучаравая (Царскія кучары)

Lilium martagon L.

IV

NT

14.

Цыбуля мядзвежая, чарамша

Allium ursinum L.

III

VU

15.

Шпажнік (гладыёлус) чарапіцавы

Gladiolus imbricatus L.

IV

NT

16.

Касач сібірскі

Iris sibirica L.

IV

NT

17.

Ладдзян трохнадрэзны

Corallorhiza trifida Chotel.

II

NT

18.

Надбароднік бязлісты

Epipogium aphyllum (F.W.Schmidt) Sw.

I

СR

19.

Ласняк лёзеля

Liparisloeselii (L.) Rich.

II

NT

20.

Тайнік сэрцападобны

Listera cordata (L.) R.Br.

II

NT

21.

Тайнік яйцападобны

Listera ovata (L.) R.Br.

IV

NT

22.

Мякатніца адналістая

Malaxis monophyllos (L.) Sw.

II

NT

23.

Пуханос альпійскі

Baeothryon alpinum (L.) Egor.

III

VU

24.

Асака воласападобная

Carex capillaris L.

II

NT

25.

Асака малакветкавая

Carex pauciflora Lightf.

III

VU

26.

Падвей стройны

Eriophorum gracile Koch.

III

VU

27.

Кастрэц Бенякена

Bromopsis benekenii (Lange) Holub.

II

NT

28.

Аўсяніца лясная

Festuca altissima All.

IV

NT

29.

Каулінія гнуткая

Caulinia flexilis Willd. (Najas flexilis (Willd.) Rostk. et Schmidt).

I

CR

30.

Каулінія малая

Caulinia minor (All.) Coss. et Grem. (Najas minor All.).

II

EN

31.

Пустапялёснік зялёны

Coeloglossum viride (L.) C. Hartm.

III

VU

32.

Гайнік цёмна-чырвоны

Epipactis atrorubens (Hoffm. ex Bernh.) Schult.

III

VU

33.

Гарычка крыжападобная

Gentiana cruciata L.

III

VU

34.

Неатыянта клабучковая

Neottianthe cucullata (L.) Schlechter.

II

EN

35.

Вярба чарнічная

Salix myrtilloides L.

III

VU

36.

Камняломнік зярністы

Saxifraga granulata L.

III

VU

37.

Пярэсна еўрапейская

Trollius europaeus L.

IV

NT

38.

Граздоўнік рамонкалісты

Botrychium matricariifolium (Retz.) A. Br. ex W.D.J. Koch.

III

VU

39.

Асака воласападобная

Carex capillaris L.

II

EN

40.

Прастрэл раскрыты (Сон-трава)

Pulsatillapatens (L.) Mill.

IV

NT

41.

Маліна прысадзістая, марошка

Rubus chamaemorus L.

II

EN

42.

Павойнік прамы

Clematis recta L.

II

EN

Мохападобныя

1.

Кобрыум даўгалісты

Paraleucobryum longifolium.

III

VU

2.

Тартэла звілістая

Tortella tortuosa (Hedw.).

I

CR

3.

Рычыя жалабатая

Riccia canaliculata (Hoffm.).

II

EN

4.

Некера перыстая

Neckera pennata Hedw.

IV

NT

Водарасці

1.

Хара грубая

Chara rudis Braun A.

III

VU

2.

Хара лямцавая

Chara tomentosa Linnaeus C.

III

VU

3.

Хара многакалючкавая

Chara polyacantha Braun A.

III

VU

4.

Нітэлопсіс прытуплены

Nitellopsis obtusa (Desvaux A.N.).

III

VU

Лішайнікі

1.

Лабарыя лёгачная

Lobaria pulmonaria L.

III

VU

2.

Пармеліёпсіс цёмны

Parmeliopsis hyperopta (Ach.).

III

VU

3.

Цэтрэлія цэтрарыепадобная

Cetrelia olivetorum (Nyl.).

III

VU

4.

Пунктэлія грубаватая

Punctelia subrudecta (Nyl.).

I

CR

 

Фотагалерэя